Hayatta Multi Task Olmak

Hepinizin, “Eh biz bun­ları hep yapı­yo­ruz zaten” dedi­ği­nizi duyar gibi olu­yo­rum. Hatta hafif de bir böbür­lenme var sanki bu tes­pi­ti­nizde... İzmir’de ger­çek­le­şen bir eği­ti­mi­min ardın­dan, ekip yeme­ğinde yan masa­mız­daki genç bir çift, iş nede­niyle orada olan pek çoğu­mu­zun dik­ka­tini çekti. Genç adam, kız arka­da­şına evlenme tek­lif ede­cekti. Teklif yapıldı, biz­ler de bu ana tanık­lık ettik ve genç çifti uzunca alkış­la­dık. Bu kut­lama anı­nın üze­rin­den 20 saniye geç­mişti ki; genç kız tele­fo­nuyla yüzü­ğü­nün res­mini çek­meye koyuldu. Genç adam da bir arka­da­şıyla konuş­maya baş­ladı. Sadece 20 saniye önceki mut­lu­luk, keyif, heye­can, coşku nereye git­mişti? O an bir­bi­ri­nin gözü­nün içine bak­mak, o anı keyifle zih­nine kazı­mak, sev­giyi doya­sıya içine çek­mek durur­ken, tele­fona gömül­mekAnda ola­ma­mak, anı yaka­la­ya­ma­mak.

ANI YAKALAMAK
‘Mindfülness’ kav­ra­mını bir keli­meyle Türkçe’ye çevir­mek müm­kün olma­dı­ğın­dan ‘anda kal­mak’, ya da ‘anın far­kın­da­lığı’ ola­rak tanım­la­ya­bi­li­yo­ruz. Bir anlamda, uyan­mak, ken­di­mizle temasa geç­mek ve yaşa­mın her anı­nın içe­ri­ğini değer­len­di­re­bil­mek ola­rak da tanım­la­ya­bi­li­riz. Kabat-Zinn buna, ‘Bilinçli yaşama sanatı’ (The art of cons­ci­ous living) demek­te­dir.

Pek çoğu­muz, bu yüz­yı­lın gerek­leri doğ­rul­tu­sunda her gün onlarca şey düşünme peşin­de­yiz, işi­miz­deki görev­ler, anne-baba olma görev­leri, arka­daş­lar, ödev­ler, der­ken bir de bakı­yo­ruz ki hiç­bi­rin­den bir şey anla­ma­mı­şız. Çünkü zih­ni­miz sin­cap gibi, ele avuca sığ­mı­yor, dal­dan dala zıp­lı­yor. Bu nedenle anın daha çok far­kında ola­bil­mek için ken­di­mize gün içinde ara ara sora­bi­le­ce­ği­miz som­lar var. Bunlardan bir tanesi, “Şu an tam ola­rak ne düşü­nü­yor­sun?” ola­bi­lir.

Kendimize ara ara bu soruyu sora­rak, zih­ni­miz­den akan fikir ve düşün­ce­le­ri­mizi yaka­la­ya­bi­li­riz. Böylelikle bizi sınır­lan­dı­ran düşün­ce­leri, ger­gin­lik­leri, en çok kafa­mızı meş­gul eden­leri yaka­la­ya­bil­mek müm­kün olur. Bu sayede bize katkı sağ­la­ma­yan düşün­ce­ler­den kur­tulma, yerine bize ve amaç­la­rı­mıza hiz­met eden düşün­ce­leri çeke­bilme şan­sı­mız olur.

Bir diğer som, “Şu an bende (bede­nimde, ruh halimde) neler olu­yor?”... Yani, nelerle, kim­lerle mutlu olu­yo­rum veya geri­li­yo­rum. Hislerim ve bu duy­gu­la­rın vücu­dumda yarat­tığı reak­si­yon­lar bana seçim­le­rimle ilgili neler söv­lüvnr?

İSTEMEK AMA YAPAMAMAK
Pek çok anne, işye­rin­dey­ken tüm günü çocuk­la­rına kavuş­mak, onlarla ‘kali­teli zaman geçir­mek’ haya­liyle geçir­di­ğini; bu nedenle de vic­dan azabı duy­duk­la­rını söy­lü­yor... Ancak aynı anne­ler, işten eve gel­dik­le­rinde yemek hazır­la­mak, sofra kur­mak, arada yine e-mail-lerine bak­mak zorunda kal­dık­la­rını ve çok iste­dik­leri ‘kali­teli zamanı’ geçi­re­me­dik­le­rin­den dert yanı­yor. 20 dakika bulup çocuk­la­rıyla oyun oynar­ken bile zihin­le­ri­nin bam­başka yer­lerde oldu­ğunu, oyun­dan keyif ala­ma­dık­la­rını, hatta ne zaman bite­cek diye göz­le­ri­nin saat ya da tele­fonda oldu­ğunu söy­lü­yor­lar. Peki bu nasıl bir çelişki?

En çok yap­mak iste­di­ği­miz şeyin anı gel­di­ğinde nasıl olur da o andan keyif ala­mı­yo­ruz?

Burada cevap: ‘far­kın­da­lık’. Tam ola­rak ihti­ya­cı­nın far­kında olmak... Yaşadığın anın neye hiz­met etti­ği­nin far­kında olmak.. .O anın için­deki zihin akı­şı­nın far­kında olmak... Duygu ve düşün­ce­le­ri­nin far­kında olmak... Ve tüm bu far­kın­da­lık­lar-la karar vere­bil­mek: “Şu an ger­çek­ten tam ola­rak ne isti­yo­rum?”

Peki bunun yön­temi ne? Uzmanlar, zih­nin de tıpkı kas­lar gibi bazı egzer­siz­lerle güç­le­ne­bil­di­ğim fark etmiş. ‘Mindfülness’ yani anda kala­bil­mek için en güzel egzer­siz, işte bu nedenle küçük medi­tas­yon­lar yap­mak. Zihni belirli konu­lara kon­santre ede­bil­mek ve bu kon­sant­ras­yonda kala­bil­mek.

Özede; mind­fül­ness; yani ‘anda kala­bil­mek’; ken­di­miz­deki ve etra­fı­mız­daki ruh hal­le­rini ve ener­jiyi doğru anla­mak, ken­di­mizle barı­şık olmak, esnek ola­bil­mek, iliş­kide oldu­ğu­muz kişi­leri daha iyi anla­mak ve yönet­mek, objek­tif karar vere­bil­mek, düşün­ce­leri çeşit­len­dire-rek daha yara­tıcı olmak ve deği­şimle daha rahat başa çık­maya des­tek olur. Unutmayın, dik­ka­ti­mizi sadece içinde bulun­du­ğu­muz ana odak­la­ya­bil­mek sana­tı­dır anda kala­bil­mek. Olanı olduğu gibi göz­lem­le­mek­te­dir. Bu nedenle öne­ri­miz, siz de mind­fül­ness ile anda kala­bilme egzer­siz­le­rini yap­maya baş­la­yın ve eşsiz bahar- yaz mev­si­minde anı yaka­la­ya­rak yaşa­dı­ğı­nız haya­tin key­fini çıka­ra­bil­mek için ken­di­nize bir şans tanı­yın... Anda kal­mak, anla­nır tadını çıkar­ta­bil­me­niz dile­ğiyle...

Haydi gelin bununla ilgili bir test yapa­lım. Bakalım ne kadar anı yaka­la­ya­bi­li­yor­su­nuz?